Bể thanh khoản (Liquidity Pool) là gì?
Trong hành trình tìm hiểu tài sản số, Bể thanh khoản (Liquidity Pool) là một khái niệm bạn chắc chắn sẽ gặp sớm hay muộn. Crypto Pro VN sẽ giải thích ngay sau đây.
Định nghĩa
Một quỹ tiền chung gồm hai loại tài sản khác nhau, do nhiều người dùng cùng góp vào một hợp đồng thông minh, dùng để tự động cung cấp thanh khoản cho việc đổi tài sản qua lại trên sàn phi tập trung, thay vì cần người mua kẻ bán khớp lệnh trực tiếp với nhau.
Giải thích dễ hiểu
Trên sàn tập trung, mỗi lần bạn mua coin là phải có một người bán khác đang chờ sẵn để khớp lệnh, đúng như đã học ở bài lệnh mua lệnh bán và sổ lệnh trước đây. Nhưng trên sàn phi tập trung, nhiều lúc bạn đổi coin xong mà chẳng thấy tên tuổi người bán nào cả, giao dịch vẫn diễn ra trơn tru, làm bạn thắc mắc vậy ai đứng ra bán cho mình vậy? Câu trả lời nằm ở bể thanh khoản. Thử tưởng tượng một quầy đổi tiền lẻ ở chợ, thay vì chờ đúng một người khách khác muốn đổi ngược chiều với mình, chủ quầy chuẩn bị sẵn hai thùng tiền lớn, một thùng đựng tiền Việt, một thùng đựng đô la, lúc nào cũng sẵn sàng đổi cho bất kỳ ai ghé tới, không cần chờ có người đổi ngược chiều cùng lúc, khách cứ tới là đổi được ngay từ hai thùng tiền có sẵn đó. Bể thanh khoản trên sàn phi tập trung hoạt động đúng theo nguyên lý hai thùng tiền có sẵn này: nhiều người dùng khác nhau, gọi là những người cung cấp thanh khoản, tự nguyện góp chung một cặp hai loại tài sản, ví dụ vừa góp coin A vừa góp coin B, vào một hợp đồng thông minh chung, tạo thành một cái bể lớn luôn có sẵn cả hai loại tài sản. Khi bạn muốn đổi coin A lấy coin B, bạn không cần chờ có ai đó khác đang muốn đổi ngược lại, mà chỉ cần bỏ coin A vào bể, hệ thống tự động tính toán theo một công thức lập trình sẵn rồi trả ra đúng số lượng coin B tương ứng cho bạn ngay lập tức, đồng thời số coin A bạn vừa bỏ vào sẽ nằm lại trong bể, chờ người tiếp theo có nhu cầu đổi ngược lại. Những người góp tài sản vào bể thanh khoản không làm không công, mỗi lần có ai đó tới đổi coin qua bể, họ sẽ phải trả một khoản phí giao dịch nhỏ, khoản phí này được chia lại cho những người đã góp vốn vào bể theo đúng tỷ lệ phần trăm họ đóng góp, coi như phần thưởng cho việc bỏ vốn ra làm thanh khoản sẵn sàng phục vụ người khác. Bể thanh khoản càng lớn thì việc đổi tài sản qua lại càng ít bị trượt giá như đã học ở bài trước, vì có nhiều tiền sẵn sàng hơn để đáp ứng những giao dịch lớn mà không làm xáo trộn tỷ lệ trong bể quá nhiều. Nhớ đơn giản: bể thanh khoản là hai thùng tiền lớn luôn có sẵn để đổi qua lại bất cứ lúc nào, không cần chờ đúng người muốn đổi ngược chiều, và người góp vốn vào bể được chia lại phí giao dịch làm phần thưởng.
Follow kênh để học hỏi kiến thức về thị trường tài sản số, chứng khoán, vàng mỗi ngày. Tác giả: Phương
Bài viết thuộc chuỗi giải thích thuật ngữ tài sản số dành cho người mới của Crypto Pro VN.