Proof of Work và Proof of Stake là gì?
Nhiều người mới thường bối rối khi lần đầu nghe đến Proof of Work và Proof of Stake. Trong bài viết hôm nay, Phương sẽ giúp bạn hiểu rõ bản chất của thuật ngữ này.
Định nghĩa
Hai cơ chế đồng thuận khác nhau mà một blockchain dùng để xác nhận giao dịch là hợp lệ và thêm khối mới vào sổ cái chung, mà không cần một cơ quan trung ương nào đứng ra quyết định. Proof of Work xác nhận bằng cách giải toán bằng sức mạnh máy tính, Proof of Stake xác nhận bằng cách khóa coin đặt cược làm bằng chứng đáng tin cậy.
Giải thích dễ hiểu
Bạn từng nghe Bitcoin xài Proof of Work còn Ethereum đã chuyển qua Proof of Stake, mà thắc mắc hai cụm từ nghe cao siêu này khác gì với chuyện đào coin và staking đã học ở mấy bài trước không? Thật ra Proof of Work chính là nguyên lý nền đứng sau việc đào coin, còn Proof of Stake chính là nguyên lý nền đứng sau staking, cả hai đều trả lời cho cùng một câu hỏi lớn hơn: làm sao hàng triệu máy tính rải rác khắp thế giới, không quen biết nhau, không tin tưởng nhau, lại có thể cùng nhau thống nhất một sổ cái chung chính xác duy nhất mà không cần ai đứng ra làm trọng tài? Cứ tưởng tượng một cuộc thi bầu trưởng xóm, cách thứ nhất là ai muốn được chọn thì phải ra sức lao động thật nặng nhọc trước mặt cả xóm, đào cả một cái giếng sâu trong một buổi, ai đào xong trước, chứng minh được mình bỏ công sức thật sự nhiều nhất, người đó được cả xóm công nhận quyền ghi sổ xóm hôm đó, đây chính là tinh thần của Proof of Work, dịch là "bằng chứng công việc": muốn được quyền xác nhận và ghi thêm giao dịch mới vào blockchain, người tham gia phải bỏ ra sức mạnh máy tính thật sự để giải một bài toán khó, tốn rất nhiều điện, ai giải xong trước được quyền ghi sổ và nhận thưởng, đây chính là nguyên lý của việc đào coin đã học. Cách thứ hai để bầu trưởng xóm là mỗi người góp một khoản tiền đặt cọc làm bằng chứng cam kết mình sẽ làm ăn đàng hoàng, ai đặt cọc càng nhiều thì càng có nhiều khả năng được chọn ghi sổ xóm, nếu chẳng may người đó ghi gian dối, khoản tiền đặt cọc sẽ bị tịch thu làm phạt, đây chính là tinh thần của Proof of Stake, dịch là "bằng chứng cổ phần": thay vì tốn điện giải toán, người tham gia chỉ cần khóa một lượng coin của mình lại làm vật đặt cược, hệ thống sẽ chọn ngẫu nhiên trong số những người đặt cược để giao quyền xác nhận giao dịch, ai đặt cược càng nhiều càng có cơ hội được chọn cao hơn, đây chính là nguyên lý của staking đã học. Proof of Stake ra đời sau, tiết kiệm điện năng hơn rất nhiều so với Proof of Work vì không cần chạy máy giải toán liên tục ngốn điện, đây cũng là lý do Ethereum quyết định chuyển đổi từ Proof of Work sang Proof of Stake vào năm 2022 để giảm tác động môi trường. Nhớ đơn giản: Proof of Work là bầu trưởng xóm bằng cách thi đào giếng cực nhọc, Proof of Stake là bầu trưởng xóm bằng cách đặt cọc tiền cam kết, cả hai đều nhằm mục đích chọn ra người đáng tin cậy để ghi sổ chung mà không cần trọng tài đứng giữa.
Follow kênh để học hỏi kiến thức về thị trường tài sản số, chứng khoán, vàng mỗi ngày. Tác giả: Phương Cùng học tập và áp dụng kiến thức hiệu quả mỗi ngày, liên hệ Zalo 094 740 9918.
Bài viết thuộc chuỗi giải thích thuật ngữ tài sản số dành cho người mới của Crypto Pro VN.